చందమామ తీపి జ్ఞాపకాలు

March 19th, 2010

“చందమామ నా ప్రాణనేస్తం. అమ్మ తన చిన్నప్పుడు చందమామ, తోకచుక్క, పాతాళదుర్గం, చదువుతూ పెరిగింది. నేను అక్క, అన్న, చందమామ ఎప్పుడు వస్తుందా అని ఆశగా ఎదురు చూసేవాళ్లం. నేను సంస్కృతం నేర్చుకోవడం మొదలు పెట్టిన తరువాత సంస్కృతంలో చందమామ చదివేదాన్ని.

పెళ్లయి అమెరికా వెళ్లిన తరవాత అక్కడికి కూడా ప్రతినెలా, నాకోసం చందమామ వచ్చేది. నా స్నేహితులు, బంధువులు కూడా అంత క్రమంగా నాకు ఉత్తరాలు రాసేవారు కాదేమో! కాని, ప్రతినెలా క్రమం తప్పకుండా అనేక కథలు, కబుర్లు పట్టుకుని నాకోసం వచ్చేది చందమామ.
 
నేను 2000 సంవత్సరం ఆంగ్ల చందమామ ఫోటో కేఫ్షన్‌లో బహుమతి గెలుచుకున్నాను. అంబరమంత సంబరం వేసింది నాకు. ఇందులో పాతికేళ్ల నాటి కథలు ఎంత బాగుంటాయో! తరతరాలను ప్రభావితం చేస్తోంది చందమామ. మా అమ్మవాళ్ల తరం, మా తరం, ఇప్పుడు నా కూతురు,అందరూ చందమామ అభిమానులే!

మంచి అలవాట్లు, నీతి, నిజాయితీ, స్నేహం, విశ్వాసం నేర్పుతూనే పిల్లలకు పుస్తకాలు చదవటం నేర్పుతోంది చందమామ. టీవీ, కేబుల్‌తో ఇప్పుడు జనం పుస్తకాలను చదవడం తగ్గించేశారు. చిన్నపిల్లలు  చందమామ చదివితే, సద్గుణాలన్నింటితోపాటు పుస్తకాలు క్రమంగా చదవడం నేర్చుకుంటారు. ఎలాగూ ఇందులో పౌరాణికాలు, రామాయణం, భారత, భాగవతాదులు వస్తాయి కాబట్టి చిన్నప్పుడే మన సంస్కృతిని పిల్లలు నేర్చుకుంటారు.”

–శ్రీలేఖ కొచ్చెర్లకోట

(శ్రీలేఖ గారు సుప్రసిద్ధ చారిత్రక నవలా రచయిత శ్రీ ముదిగొండ శివప్రసాద్  గారి కుమార్తె. పెళ్లయి అమెరికా వెళ్లిన తర్వాత కూడా దాదాపు పదిహేను సంవత్సరాల పాటు చందమామను తెప్పించుకుని చదివారు. ఇటీవలే స్వదేశం తిరిగొచ్చాక హైదరాబాద్‌లో జర్నలిస్టుగా పనిచే్స్తూ దాదాపు 50 పైగా పిల్లల కథలను రాశారు. ముఖ్యంగా రోజూ తమ బాబుకు పడుకునే ముందు కథ చెబుతూ నిద్రపుచ్చే అలవాటు. ఆ అలవాటునుంచే పిల్లలకు ఏ కథలు చెబితే ఆసక్తికరంగా ఉంటుందో అనుభవ పూర్వకంగా తెలుసుకున్న ఈమె అలాంటి కథలనే ఎంచుకుని రాస్తున్నట్లు చెప్పారు.

అలా ఈ వారం “Mayank and Magic seed” అనే కథ ఇంగ్లీషులో  రాసి పంపారు. చదువుపై శ్రద్ధలేకుండా, మాట వినకుండా అల్లరి చిల్లరగా మెలిగే కొడుకుకు ఓ సన్యాసి ద్వారా మహిమాన్విత మామిడి విత్తనాన్ని ఇప్పించిన అమ్మ తనలో ఎలా మార్పు తీసుకువచ్చిందో చెప్పే కథ. మామిడి వనాన్ని రూపొందించడంలో సహాయం చేసి కొడుకు జీవితాన్ని మార్చిన ఇతివృత్తంతో కూడిన కథ. పేరుకు చిన్న కథే అయినా మహిమగల మామిడి విత్తనం పేరుతో పిల్లవాడిలో పరివర్తన తీసుకువచ్చిన చక్కటి కథ.

చూడగానే దీన్ని తెలుగుతో సహా ప్రాంతీయ భాషల చందమామలకు వేసుకుంటామని చెప్పడం జరిగింది. ఆమె ఇంగ్లీష్ చందమామ కోసం పంపిన కథను ఇలా హైజాక్ చేసి ప్రాంతీయ భాషలకోసం ఎంచుకున్నాము. ఆమె కోరిక మేరకు దీన్ని ఇంగ్లీష్ చందమామ పరిశీలనకు కూడా పంపిస్తామని చెప్పడమైంది. మామిడివిత్తనంలో మహత్తు మాటేమిటో గాని, సన్యాసి మాటలపై గురితో చదువుపై దృష్టి పెట్టిన మాయాంక్ రోజూ మామిడి చెట్టుకు నీళ్లు పోయడం ద్వారా పెద్ద చేసి దాని విత్తనాలను కూడా నాటి బీడుభూమిలో మామిడి చెట్ల వనాన్నే సృష్టించిన అపురూపమైన కథ ఇది.

కథ పంపినందుకు ఆమెకు ఫోన్ చేసి కృతజ్ఞతలు చెబుతూ చందమామ జ్ఞాపకాలు కూడా రాసి పంపమని చెబితే ఆ రోజే తన జ్ఞాపకాలను రాసి పంపారు. పాతకథలను తీసివేయడం ద్వారా ఇంగ్లీష్ చందమామ క్వాలిటీ పడిపోయిందన్న బాధను కూడా నిష్కర్షగానే చెప్పారు. 

శ్రీలేఖ గారూ, చందమామకు కథ, జ్ఞాపకాలు, ఫీడ్‌బ్యాక్ కూడా ఒకే రోజులోనే పంపినందుకు ధన్యవాదాలు. పిల్లలకు కథలు చెప్పడంలో చక్కటి అనుభవం సాధించిన మీరు ఇలాంటి కథలను మళ్లీ మళ్లీ చందమామకు పంపగలరని ఆశిస్తున్నాము.

మీకు మన:పూర్వక కృతజ్ఞతలు.
చందమామ

మీ చందమామ జ్ఞాపకాలను కూడా రాసి కింది లింకుకు పంపగలరు. ఈ మెయిల్ సౌకర్యం లేనివారు పోస్ట్ ద్వారా కూడా ఇంగ్లీషు లేదా తెలుగులో మీ జ్ఞాపకాలను చందమామ చెన్నయ్ చిరునామాకు పంపగలరు.
abhiprayama@chandamama.com

తెలుగు చందమామ వెబ్‌సైట్‌లో చందమామ జ్ఞాపకాలు విభాగంలో కథనాలకోసం కింది లింకులో చూడండి
http://www.chandamama.com/lang/story/storyIndex.php?lng=TEL&mId=12&cId=49

RTS Perm Link

చందమామలో శంకర్‌గారు అడుగుపెట్టినవేళ

October 6th, 2009
చందమామ శంకర్ గారు

చందమామ శంకర్ గారు

చరిత్రలో కొన్ని ఘటనలకు అద్భుతగుణాలు, మహిమలు ఆపాదించబడుతుండటం మనకందరికీ తెలిసిన విషయమే.. హంపీ చరిత్రలో కుందేలు రేచుకుక్కను తరిమిన ధీరగాథ చాటువులుగా ఈ నాటికీ జనం నోళ్లలో నానుతూ ఉంది. ఒక సామ్రాజ్యం కాని, ఒక చరిత్ర కాని, దీర్ఘకాలం కొనసాగినప్పుడు, ఆ కొనసాగింపు వెనుక నేపథ్యం గురించి కథలు కథలుగా చరిత్రలో వ్యాప్తిలోకి వస్తుండటం కూడా కద్దు. చరిత్రను ప్రభావితం చేసిన ఘటనలు పలురూపాలల్లో జనం మధ్య ప్రచారంలో ఉంటూ రంజింపజేస్తుంటాయి కూడా.

మరి చందమామ పత్రికతో చిత్రకారుడు శంకర్ గారి అనుబంధం మాటేమిటి? దశాబ్దాలుగా కొనసాగుతూ వస్తున్న చందమామ-శంకర్ సాంస్కృతిక బంధం మాటేమిటి? ఒక చిత్రకారుడు తన జీవితంలో ముప్పావు భాగాన్ని చిత్రలేఖనానికి అంకితం చేయటం ఏమిటి? అందులోనూ తెలుగువారి “సాంస్కృతిక రాయబారి” అని గుర్తింపుకు నోచుకున్న చందమామలో గత యాభైఆరేళ్లుగా నిర్విరామంగా బొమ్మలు గీసుకుంటూ పోవడం ఏమిటి?

ఇది బహుశా ఘనతవహించిన ఓ సామ్రాజ్యపు కథ కాకపోవచ్చు. లేక అరుదైన ఘటనలతో ఉక్కిరి బిక్కిరి చేసే చరిత్ర కానే కాకపోవచ్చు.. కాని చందమామ పత్రికలో శంకర్‌గారు చేరిన క్రమానికి తనదైన చరిత్ర ఉంది. యజమానుల విశ్వాసం, ఉద్యోగుల కృతజ్ఞత పరస్పరం అల్లుకున్న మానవీయబంధం ఈ చరిత్రతో పెనవేసుకునిపోయింది. అందుకే శంకర్‌గారు అద్భుత చిత్రకారుడిగా ఎదుగుతూ రావడం ఎంత వాస్తవమో… ఆ ఎదుగుదలలో అధికభాగం చందమామతోటే ముడిపడి ఉండటం కూడా అంతే వాస్తవం.

ఇది నాగిరెడ్డి గారి సంకల్పానికి, శంకర్ గారి విధేయత, కృతజ్ఞత తోడైన గొప్ప పరిణామానికి నాంది. జీవితం చివరి వరకు చందమామతోనే ఉంటానని  శంకర్ గారు మొదట్లో ఎక్కడా ప్రకటించలేదు. కాని 85 ఏళ్ల ముదివయస్సులో పడ్డాక ఆయన తన జీవితంలో ఒకే ఒక కోరికను గట్టిగా కోరుకుంటున్నారు. చివరి శ్వాస వరకు చందమామతోనే ఉంటానన్నదే ఆ కోరిక.

ఇంతటి పటుతర బంధం చందమామతో ముడిపటడానికి దారితీసిన పరిస్థితులేమిటి, దానిపై వ్యక్తుల ప్రభావం ఏమిటి, దాన్నే శంకర్ గారు ఇలా గర్వంగా ప్రకటిస్తున్నారు. “నాగిరెడ్డి గారి పిలుపుతో నేను చందమామలో చేరాను. ఏ ముహూర్తంలో అడుగుపెట్టానో కానీ, 55 ఏళ్లకు పైగా దాంట్లోనే కొనసాగుతూ ఉన్నాను. ఆయన పిలిచారు. నేను వచ్చాను అంతే. ఆయన ఇవ్వాళ లేరు. అయినా నా సంకల్పం మారలేదు. చివరిదాకా చందమామలోనే కొనసాగాలనే కోరికా మారలేదు. వయసు సహకరించక ఉద్యోగ విరమణ చేసినప్పటికీ ఇష్టమైన బొమ్మలు వేయకుండా ఉండలేను.” ఇది ఆయనకే సాధ్యమైన దృఢసంకల్పం.

చందమామ చిత్రకారుడిగా దశాబ్దాలపాటు ఆయన సృష్టించిన ఘనత, రికార్డులు మనందరికీ కొద్దో గొప్పో తెలుసు. అయితే తమిళ పత్రికలోంచి చందమామలోకి ఆయన రాక, తదనంతర పరిణామాలు గురించి ఏ కొద్దిమందికో గాని తెలిసే అవకాశం లేదు. ఈ వారం చందమామలో అడుగుపెట్టిన వేళావిశేషపు ఘనతను ఆయన ద్వారానే తెలుసుకుందాం.

ఈ కథనం పూర్తి పాఠం చూడాలంటే కింది లింకుపై క్లిక్ చేయండి.

http://www.chandamama.com/lang/story/stories.php?lng=TEL&mId=12&cId=49&stId=2267

ఈ కథనం మీకు నచ్చితే దయచేసి మీ అభిప్రాయం కింది చిరునామాకు పంపండి.

abhiprayam@chandamama.com

చిత్రలేఖనంతో పరిచయం, ప్రవేశం, ప్రావీణ్యత ఉన్న తెలుగు బ్లాగర్లు శంకర్ గారి చిత్రలేఖన రీతుల గురించి తెలుసుకోవాలంటే వారు తమ ప్రశ్నలను కూడా పై చిరునామాకు పంపితే ఆయన సమాధానాలివ్వడానికి సిద్ధంగా ఉన్నారు. ఆసక్తి గల పాఠకులు, శంకర్ గారి అభిమానులు ఈ అవకాశాన్ని ఉపయోగించుకోవాలని అభ్యర్థిస్తున్నాము.

శ్రీ శంకర్, చిత్రా, వపా వంటి అపరూప చిత్రకారులను చందమామ కానీ, చందమామ పాఠకులు కాని ఇప్పటికీ మర్చిపోలేకున్నారు. ఎన్నటికీ మర్చిపోలేరు. చందమామను భారతీయ బాలసాహిత్యంలో, కథాసాహిత్యంలో శిఖర స్థాయిలో నిలబెట్టడానికి వీరు చేసిన కృషి అసామాన్యం. ఆన్‌సైన్ చందమామలోని చందమామ జ్ఞాపకాలు విభాగంలో శంకర్ గారిపై ఇంతవరకు 3 భాగాలు ప్రచురించాము. వాటి లింకులు కింద చూడగలరు.

చందమామ చిత్రమాంత్రికుడు
http://www.chandamama.com/lang/story/stories.php?lng=TEL&mId=12&cId=49&&stId=2203

చివరి శ్వాసవరకు చందమామ తోటే ఉంటా…
http://www.chandamama.com/lang/story/stories.php?lng=TEL&mId=12&cId=49&&stId=2211

చందమామ శంకర్ గారి జీవిత వివరాలు
http://www.chandamama.com/lang/story/stories.php?lng=TEL&mId=12&cId=49&stId=2253

RTS Perm Link

చివరి శ్వాసవరకు చందమామ తోటే ఉంటా…

September 13th, 2009
శంకర్ గారి బేతాళ కథలు

శంకర్ గారి బేతాళ కథలు

 చందమామ చిత్రకారుడు శంకర్ గారి మాటల్లోనే చెప్పాలంటే ఆయన ఉద్యోగ జీవితం 1946లోనే మొదలైంది. 1952లో చందమామలో చేరారు. అంటే ఆయన మొత్తం ఉద్యోగ జీవిత కాలం ఇప్పటికి 64 ఏళ్లు. వయస్సు 85 ఏళ్లు. దేహం పండిపోయి, సహకరించని కాళ్లతో, భారంగా అడుగులేస్తూ కూడా, పనిచేయకపోతే పొద్దు పోదనే పాత తరం సంస్కృతికి నిలువెత్తు అద్దంలా నిలుస్తూ, చందమామతో నిండు జీవితం పండించుకున్న నిరుపమాన వ్యక్తి శంకర్ గారు.

నాగిరెడ్డి గారి పేరు చెబితే నిలువెల్లా కదిలిపోవడం శంకర్ గారి నైజం. కేవలం వారు తనకు అందించిన మంచి అవకాశం కారణంగానే చందమామతో తన జీవితాన్ని ముడివేసుకున్నానని చెబుతారాయన. ఇదే విషయంపై మాట్లాడుతూ ‘Till my last breath… I will be with Chandamama’ (చివరి శ్వాస వరకు చందమామతో ఉంటా..) అని ఉద్వేగంగా ప్రకటించారు.

చిత్రాగారు కుంచెతో, తాను చేతితో గీసే విధానం పట్ల అప్పట్లో అభ్యంతరాలు వ్యక్తమయిన సందర్భంలో ‘చిత్రా, శంకర్‌లు చందమామలో జోడెద్దుల్లాంటి వారు. పని సజావుగా సాగేంతవరకు వారి ఇచ్ఛప్రకారమే పనిచేయవచ్చు’ అని నాగిరెడ్డిగారు గతంలో అన్న వ్యాఖ్యలను తలచుకునీ మరీ కదిలిపోయారు.

శంకర్ గారితో సంభాషణ

శంకర్ గారితో సంభాషణ

చివరిశ్వాస వరకు చందమామతోనే ఉంటా అని ప్రకటించుకోవడం శంకర్ గారి మూర్తిమత్వపు గొప్పే తప్ప మరొకటి కాదు. నేటి ఆధునిక చిత్రకారుల ఉద్యోగ జీవితాలతో పోలిస్తే ఆయన ఎవరూ ఊహించలేనంత తక్కువ వేతనం ప్రాతిపదికనే చందమామలో దశాబ్దాలుగా పనిచేశారు. దానికి ఆయన ఏ రోజూ బాధపడింది లేదు.

శంకర్ గారి పరిచయం రెండో భాగం పూర్తి పాఠం చదవాలంటే కింది లింకును చూడండి

http://www.chandamama.com/lang/story/stories.php?lng=TEL&mId=12&cId=49&stId=2211

శంకర్ గారి పరిచయం తొలి భాగం పూర్తి పాఠం చదవాలంటే కింది లింకును చూడండి.

 http://www.chandamama.com/lang/story/stories.php?lng=TEL&mId=12&cId=49&stId=2203

 మీ స్పందనను abhiprayam@chandamama.com కు తప్పక పంపండి.

RTS Perm Link